Home
/
Markers
/
Hematologie
/
Leukocyten

Leukocyten verhoogd: medicijnen, roken en wanneer een hoog aantal op leukemie wijst

Leukocyten zijn witte bloedcellen uit het beenmerg die het lichaam tegen infecties beschermen. Bij een infectie vallen ze bacteriën, schimmels en virussen aan, en bij leukemie maakt het beenmerg ze volgens de NVKC ongeremd aan.

Een verhoogd aantal kan volgens de NVKC komen door een infectie, leukemie, een verwonding of stress, en een verlaagd aantal door chemotherapie, bestraling of afwijkingen in het afweersysteem. Het aantal leukocyten blijkt alleen uit een bloedtelling.

De telling staat in miljarden per liter (× 10^9/l): Star-SHL gebruikt 4,3 tot 10,0 vanaf 18 jaar, Certe 4,0 tot 10,0 vanaf 18 jaar, Unilabs en Diagnostiek voor U 4,0 tot 10,0 boven 15 jaar. Een aantal boven 100.000 per kubieke millimeter (mm³) komt volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 bijna altijd door leukemie of een verwante ziekte van het beenmerg.

Beoordeling door arts inbegrepen

Leukocyten zijn de witte bloedcellen die het lichaam tegen infecties beschermen. Star-SHL hanteert 4,3 tot 10,0 × 10^9/l vanaf 18 jaar, Certe 4,0 tot 10,0 vanaf 18 jaar, en Unilabs en Diagnostiek voor U 4,0 tot 10,0 boven 15 jaar.

Een verhoogd aantal leukocyten heet leukocytose, een verlaagd aantal leukopenie.
De leukocytentelling is volgens de NVKC vaak onderdeel van een compleet bloedonderzoek.
Een aantal leukocyten boven 100.000 per kubieke millimeter (mm³) komt volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 bijna altijd door leukemie of een verwante beenmergziekte.

Referentiewaarden

Man

10^9/l

Laag 4 Normaal 10 Hoog

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

Leukocyten: wat Nederlandse laboratoria hanteren

Referentiewaarden per groep, in 10^9/l
Laboratorium	Groep	Referentiewaarde (10^9/l)	Verhouding op schaal
Star-shl	· Iedereen · 18–110 jaar	4,3–10,0 10^9/l	4,3 10
Unilabs	· Iedereen · 15 jaar en ouder	4–10 10^9/l	4 10
Certe	· Man · 18 jaar en ouder	4–10 10*9/L	4 10
Diagnostiek voor U	· Iedereen · 16 jaar en ouder	4–10 /nL	4 10

0 11 10^9/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Bron: Diagnostiek voor U

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

Leukocyten: wat deze test meet

De leukocytentelling geeft het totaal aan witte bloedcellen per liter bloed, in miljarden (× 10^9/l). Leukocytose wordt volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 vaak gedefinieerd als meer dan 11,0 × 10^9 per liter bij volwassenen die niet zwanger zijn.

Leukocyten: waarom deze waarde ertoe doet

Het aantal leukocyten kan door medicijnen stijgen: volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 verhogen corticosteroïden, lithium, groeifactoren voor witte bloedcellen, bèta-agonisten en adrenaline het aantal.

Hetzelfde artikel noemt roken, overgewicht, het ontbreken van de milt en chronische ontstekingsziekten als andere oorzaken die geen kwaadaardige ziekte zijn.

Leukocyten: zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing: Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname: Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar: 650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

Leukocyten: wanneer is meten zinvol?

Een arts laat leukocyten volgens de NVKC tellen om ontstekingen of leukemie op te sporen of om het afweersysteem te controleren, vaak binnen een compleet bloedonderzoek. Bij een verhoogd aantal noteert een arts volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 ook recente stressvolle gebeurtenissen, medicijngebruik, roken en een eventuele verwijdering van de milt.

Leukocyten: klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Chemotherapie, bestraling en afwijkingen in het afweersysteem staan bij de NVKC als oorzaken van een verlaagd aantal leukocyten. Sommige bacteriële infecties, zoals buiktyfus en brucellose, geven volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 juist een tekort aan neutrofielen.

Hoge waarden

Een aantal leukocyten van ongeveer 50 tot 100 × 10^9 per liter heet volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 soms een leukemoïde reactie, die kan voorkomen bij sommige ernstige infecties, sepsis, orgaanafstoting of solide tumoren. Boven 100.000 per kubieke millimeter (mm³) gaat het volgens het artikel bijna altijd om leukemie of een verwante beenmergziekte.

Is naast een verhoogd aantal leukocyten ook het aantal rode bloedcellen of bloedplaatjes afwijkend, dan wijst dat volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 op een probleem in het beenmerg zelf.

Leukocyten: oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

Chemotherapie

Chemotherapie remt het afweersysteem en kan het aantal witte bloedcellen verlagen.
Bestraling

Na bestraling kan het aantal witte bloedcellen dalen.
Afwijkingen in het afweersysteem

Een verlaagd aantal witte bloedcellen wijst op een afweersysteem dat minder goed werkt, zoals bij ernstige infectieziekten als hiv.

Wat de waarde verhoogt

Infectie

Witte bloedcellen vallen bacteriën, schimmels en virussen aan, en bij een infectie is hun aantal vaak verhoogd.
Leukemie

Bij leukemie worden witte bloedcellen ongeremd aangemaakt.
Verwonding

Na een verwonding kan het aantal witte bloedcellen stijgen.
Stress

Ook stress kan een verhoogd aantal witte bloedcellen geven.

Leukocyten: leefstijl en deze waarde

Bij een verhoogd aantal leukocyten zoekt een arts de oorzaak. Volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 moet een verhoging met afwijkingen in andere celtellingen leiden tot beoordeling door een specialist in bloedziekten.

Leukocyten: veelgestelde vragen

Welke medicijnen verhogen het aantal leukocyten?

Corticosteroïden, lithium, groeifactoren voor witte bloedcellen, bèta-agonisten en adrenaline verhogen het aantal leukocyten volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015.

Wat is een leukemoïde reactie?

Een leukemoïde reactie is volgens een Amerikaans overzichtsartikel uit 2015 een naam die soms wordt gebruikt voor een aantal leukocyten van ongeveer 50 tot 100 × 10^9 per liter, dat kan voorkomen bij sommige ernstige infecties, sepsis, orgaanafstoting of solide tumoren.

Leukocyten: bronnen

Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
NVKC, Alles over testen: WBC, allesovertesten.nl, geraadpleegd 2026-10-03 (opgehaald 2026) allesovertesten.nl

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

Vitamines

Bloedarmoede

Bloedarmoede-onderzoek: hemoglobine, ijzer, transferrine, CBC en B12.

IJzer Hemoglobine Transferrine Saturatie Vitamine B12 Ferritine Transferrine Klein Bloedbeeld

€132,-

Vitamines

Vegetarisch

Belangrijke voedingsstoffen die risico lopen bij een plantaardig dieet: Ferritine, CBC, B12, Vitamine D, Zink, Magnesium.

Magnesium Vitamine B12 Vitamine D (25-OH) Ferritine Zink Klein Bloedbeeld

€161,-

Gezondheidscheck

Uitgebreide Gezondheidscheck

Ons breedste panel: CBC, schildklier, vitaminen, lipiden, lever, nieren en HbA1c.

HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Triglyceriden Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Vrij T4 (Thyroxine) LDL Cholesterol Leverfunctietest Vitamine B12 Vitamine D (25-OH) Vrij T3 (Trijodothyronine) Ferritine HDL Cholesterol Klein Bloedbeeld LDL/HDL-ratio

€259,-

Gezondheidscheck