LDH te hoog: wat betekent deze bloedwaarde?

Een te hoge LDH-waarde betekent meestal niet dat er iets ernstigs speelt. LDH (lactaatdehydrogenase) is een enzym dat in bijna al je cellen zit, van spieren tot rode bloedcellen. Daardoor kan het na een zware training stijgen, maar ook door tientallen andere, vaak onschuldige oorzaken. Het is een aspecifieke waarde.

Ik zie mensen soms schrikken van een hoge LDH, omdat je online snel bij enge oorzaken uitkomt. In de praktijk is de context bijna altijd belangrijker dan het getal zelf.

Wat is LDH?

LDH speelt een rol bij de energiehuishouding van je cellen. Omdat het enzym in zoveel weefsels voorkomt, komt er wat LDH vrij zodra ergens cellen worden afgebroken of beschadigd. Een verhoogde LDH zegt daarom dat er íets is, maar niet wát.

Dat is meteen de kern: LDH is gevoelig maar niet specifiek. Het wijst een richting aan, geen diagnose.

Waarom is een hoge LDH vaak niet verontrustend?

Juist omdat LDH overal zit, zijn veel oorzaken van een lichte verhoging alledaags. Een stevige work-out, een recente infectie, of zelfs de manier waarop je bloed is afgenomen kan de waarde beïnvloeden. Een enkele, licht verhoogde LDH zonder klachten is meestal geen reden tot paniek.

Dat betekent niet dat je het moet negeren. Het betekent dat je het in samenhang moet lezen, samen met je klachten en andere waarden.

Voor het grotere plaatje van sport en bloed: lees de pijler bloedwaarden voor sporters.

Kan sport mijn LDH verhogen?

Ja. Bij inspanning kan er wat spierschade optreden, en dan komt er naast creatine kinase ook LDH vrij. Serum-enzymen zoals CK en LDH worden in de sportgeneeskunde daarom samen gevolgd na belasting (Brancaccio, 2008). De stijging is meestal tijdelijk.

Heb je kort voor de bloedtest zwaar getraind, houd daar dan rekening mee. Een rustperiode voor de meting geeft een eerlijker beeld van je rustwaarde.

Welke andere oorzaken zijn er?

Een verhoogde LDH kan van veel kanten komen. De onderstaande tabel geeft een paar bekende oorzaken en waarom een arts zelden op LDH alleen afgaat.

Waarom kijkt een arts naar LDH samen met andere waarden?

Omdat LDH zo weinig specifiek is, heeft het pas betekenis in combinatie. Is je CK ook hoog, dan wijst dat richting spieren. Zijn je leverwaarden verhoogd, dan kijkt de arts die kant op. LDH is dus een aanvulling, geen los antwoord.

Meer over dat spierenzym lees je in CK-waarde te hoog. De losse waarde LDH kun je ook nakijken, net als lactaat, waar hij aan verwant is.

Wanneer ga je naar de huisarts?

Bespreek een verhoogde LDH met je huisarts als je er klachten bij hebt, als de waarde fors verhoogd is, of als hij bij herhaling hoog blijft. De huisarts kan bepalen of aanvullend onderzoek zinvol is. Een losse, licht verhoogde waarde zonder klachten is vaak geen alarm.

Zie je uitslag als startpunt voor dat gesprek, niet als diagnose op zichzelf.

Wat als je LDH steeds hoog blijft?

Een enkele verhoogde LDH zegt weinig, maar een waarde die bij herhaling hoog blijft, kan reden zijn om verder te kijken. Je huisarts weegt dat samen met je klachten en met andere uitslagen. Soms wordt de test na een paar weken herhaald om een tijdelijke oorzaak uit te sluiten.

Bedenk ook dat de manier van bloedafname invloed heeft. Als rode bloedcellen tijdens of na de afname kapotgaan, kan de LDH vals verhoogd lijken. Een nieuwe afname geeft dan soms een heel ander beeld.

Belangrijk blijft: hang niet je hele gezondheid op aan dit ene enzym. LDH is een hulpmiddel dat richting geeft, en het is aan je huisarts om te bepalen of en wanneer verder onderzoek zinvol is.

Aan de slag

Wil je LDH in een breder plaatje zien, dan brengt de Uitgebreide Gezondheidscheck meerdere markers tegelijk in beeld. Zo staat een enkele waarde niet op zichzelf.

Bronnen

1. Brancaccio P, Lippi G, Maffulli N. Biochemical markers of muscular damage. Clin Sports Med. 2008. PMID 18206566.
2. Thuisarts.nl. Ik laat mijn bloed onderzoeken. Nederlands Huisartsen Genootschap.
3. RIVM. Bewegen en gezondheid. Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu.

Disclaimer

Caliberhealth werkt met BIG-geregistreerde artsen die je bloedresultaten beoordelen. Dit artikel geeft algemene informatie en is geen vervanging voor medisch advies van een huisarts of specialist. Een bloedtest is een hulpmiddel, geen diagnose op zichzelf. Bij ernstige klachten: neem contact op met je huisarts, of bel bij spoed 112.