Je libido is al een tijd lager, je ochtenderecties zijn minder geworden, en je voelt je niet de man van een paar jaar terug. Logische gedachte: mijn testosteron zal wel laag zijn. Vaak klopt dat ook, maar soms is testosteron niet de hoofdrolspeler, maar het slachtoffer van iets anders, hogerop.
Want je schildklier en je geslachtshormonen staan met elkaar in verbinding. Een schildklier die uit balans is, kan je testosteron en je seksuele functie stilletjes meetrekken, zonder dat je het doorhebt.
Hoe hangen schildklier en testosteron samen?
Je schildklierhormoon beïnvloedt onder andere een eiwit in je bloed dat testosteron bindt, het zogeheten SHBG. Verschuift je schildklierfunctie, dan kan ook de verhouding tussen je gebonden en je vrije, bruikbare testosteron verschuiven.
Daarnaast werkt je hele hormoonsysteem als een netwerk. Staat één klier uit balans, dan voelen de andere dat. Je schildklier en je testes maken weliswaar verschillende hormonen, maar ze zijn onderdeel van hetzelfde grotere geheel.
Wat doet een trage schildklier met je testosteron en libido?
Bij een trage schildklier zien artsen relatief vaak klachten rond libido en erectie. In onderzoek onder mannen met een trage schildklier komt verminderde zin in seks duidelijk vaker voor, en een deel van die klachten kan herstellen zodra de schildklier weer goed is ingesteld.
Dat is een belangrijk inzicht. Het betekent dat als je je blindstaart op je testosteron, je de eigenlijke aanjager, je schildklier, kunt missen. De klacht is je libido, maar de oorzaak ligt soms een verdieping hoger.
En een snelle schildklier?
Ook een snelle schildklier kan je seksuele functie raken. Bij mannen met een snel werkende schildklier komen bijvoorbeeld klachten als vroegtijdige zaadlozing en erectieproblemen voor, die vaak verbeteren als de schildklier weer rustiger wordt.
Met andere woorden: zowel te traag als te snel kan je mannelijke functie verstoren. Wil je het achterliggende beeld snappen, lees dan eerst onze pijler schildklier bij mannen.
Welke bloedwaarden test je samen?
Juist omdat schildklier en testosteron met elkaar verweven zijn, is het zinvol om ze niet los van elkaar te bekijken. Een arts kan een logische combinatie aanvragen, zodat je niet de ene knop omdraait terwijl het probleem bij de andere zit.
De onderstaande tabel laat zien welke waarden vaak samen worden bekeken, en wat ze toevoegen.
| Waarde | Wat het meet | Waarom samen testen helpt |
|---|---|---|
| TSH | Of je schildklier goed werkt | Sluit een schildklieroorzaak voor je klachten uit of in |
| Vrij T4 | Beschikbaar schildklierhormoon | Verfijnt het schildklierbeeld bij een afwijkende TSH |
| Testosteron | Je belangrijkste mannelijke hormoon | Laat zien of je klachten bij je testosteron passen |
| SHBG | Het eiwit dat testosteron bindt | Helpt je vrije, bruikbare testosteron te duiden |
Je vindt deze waarden ook los terug, zoals TSH en testosteron totaal. Volgens de NHG-Standaard Schildklieraandoeningen is het verstandig om bij aanhoudende klachten gericht te meten in plaats van te gokken welke hormoon de boosdoener is.
Wat als je schildklier goed is maar je testosteron laag blijft?
Soms blijkt je schildklier prima te werken, en is je testosteron toch laag. Dan ligt de oorzaak ergens anders, en is het belangrijk om niet te blijven hangen bij de schildklier. Een laag testosteron kan namelijk veel verschillende achtergronden hebben.
Denk aan overgewicht, slecht slapen, chronische stress of het ouder worden, die allemaal je testosteron kunnen drukken. Ook dan geldt: één lage waarde is nog geen diagnose, en een arts zal vaak een herhaalmeting ’s ochtends voorstellen.
Het loont om in dat geval breder te kijken naar je leefstijl en je andere bloedwaarden. Zo voorkom je dat je een schildklier behandelt die niets mankeert, terwijl de echte winst ergens anders te halen valt.
Schildklier of testosteron eerst aanpakken?
Als beide uit balans lijken, is de volgorde belangrijk. Veel artsen kijken eerst naar de schildklier, omdat een goed ingestelde schildklier het testosteronbeeld kan opklaren. Soms blijkt het testosteron dan vanzelf mee te bewegen.
Dit is bij uitstek iets om met een arts te bespreken, want zelf gokken op de volgorde kan je op een verkeerd spoor zetten. Het panel Hormonen Man brengt je mannelijke hormonen in beeld, en voor het complete plaatje inclusief je schildklier is er het Compleet Mannelijk Gezondheidspanel. Twijfel je tussen burn-out en een hormonale oorzaak, dan helpt ons stuk burn-out of laag testosteron.
Bronnen
- NHG (Nederlands Huisartsen Genootschap). NHG-Standaard Schildklieraandoeningen.
- Thuisarts.nl. Ik wil meer weten over mijn schildklier.
Disclaimer
Caliberhealth werkt met BIG-geregistreerde artsen die je bloedresultaten beoordelen. Dit artikel geeft algemene informatie en is geen vervanging voor medisch advies van een huisarts of specialist. Een bloedtest is een hulpmiddel, geen diagnose op zichzelf. Bij ernstige of aanhoudende klachten: neem contact op met je huisarts, of bel bij spoed 112.
Auteur