Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...
Hematologie

Basofielen te hoog: wat een verhoogd aantal kan betekenen

Basofielen zijn een soort witte bloedcel die bij allergische reacties stoffen als histamine afgeeft. Ze zijn ook een marker bij myeloïde neoplasieën, vormen van bloedkanker die uitgaan van het beenmerg: bij chronische myeloïde leukemie hoort een verhoogd aantal tot de criteria voor de diagnose. Volgens de NVKC vormen ze normaal 0 tot 2 procent van de witte bloedcellen.

Een verhoogd aantal basofielen heet basofilie en kan ook voorkomen bij allergische en ontstekingsaandoeningen, terwijl het aantal na toediening van corticosteroïden kan dalen. Alleen een bloedtest laat zien of het aantal afwijkt.

De bovengrens voor basofielen is bij Star-SHL 0,15 × 10^9/l en bij Unilabs (vanaf 15 jaar), Certe (volwassenen) en Diagnostiek voor U 0,2 × 10^9/l. Een verhoging zonder andere afwijkingen is volgens een Amerikaans overzichtsartikel zeldzaam.

Beoordeling door arts inbegrepen

Basofielen zijn een van de vijf soorten witte bloedcellen, volgens de NVKC normaal 0 tot 2 procent van het totaal. De bovengrens voor volwassenen is 0,15 × 10^9/l bij Star-SHL en 0,2 × 10^9/l bij Unilabs, Certe en Diagnostiek voor U.

  • Basofielen spelen een rol bij allergische reacties en komen volgens de NVKC vooral voor in weefsels waar die plaatsvinden, zoals huid, neus en longen; hun aantal in de bloedbaan zegt daarom niet zoveel over die allergische reacties.
  • Een verhoogd aantal basofielen kan voorkomen bij allergische en ontstekingsaandoeningen en bij sommige vormen van leukemie.
  • Een laag aantal basofielen valt bij Star-SHL, Unilabs, Certe en Diagnostiek voor U voor volwassenen binnen het bereik, want hun ondergrens is nul of ontbreekt.

Referentiewaarden

Man
10^9/l
Laag 0 Normaal 0.2 Hoog

Bron: NVKC — Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde Referentiepopulatie: Volwassenen (NVKC)

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

Basofielen: wat Nederlandse laboratoria hanteren

Referentiewaarden per groep, in 10^9/l
Star-shl · Iedereen 0,00–0,15 10^9/l
0 0,15
Unilabs · Iedereen · 15 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 0,2 10^9/l
0,2
Certe · Man · 18 jaar en ouder 0,0–0,2 10*9/L
0 0,2
Diagnostiek voor U · Iedereen · een grens, geen bereik < 0,2 /nL
0,2
0 0,22 10^9/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Bron: Diagnostiek voor U

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

Basofielen: wat deze test meet

In een compleet bloedonderzoek levert de leukocytendifferentiatie, de verdeling van de witte bloedcellen over vijf soorten, het aantal basofielen per liter bloed, uitgedrukt in miljarden (× 10^9/l).

Basofielen: waarom deze waarde ertoe doet

Een verhoogd aantal basofielen is een bekend verschijnsel bij myeloïde neoplasieën, vormen van bloedkanker die uitgaan van het beenmerg. Bij chronische myeloïde leukemie is basofilie, een verhoogd aantal basofielen, zelfs een van de criteria voor de diagnose, en volgens een overzichtsartikel de meest voorkomende afwijking in het bloedbeeld in alle fasen van die ziekte.

Volgens de NVKC kan een verhoogd aantal ook voorkomen na blootstelling aan giftige stoffen of bestraling.

Basofielen: zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

Basofielen: wanneer is meten zinvol?

Een basofielentelling maakt volgens de NVKC altijd deel uit van een compleet bloedonderzoek.

Is het aantal basofielen verhoogd, laat dan het hele bloedbeeld door een arts beoordelen.

Basofielen: klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Een werkelijk verlaagd aantal basofielen is volgens een overzichtsartikel zeldzaam en wordt onder meer gezien na toediening van corticosteroïden. Star-SHL en Certe rekenen voor volwassenen vanaf nul, en Unilabs en Diagnostiek voor U geven geen ondergrens.

Hoge waarden

Een verhoogd aantal basofielen, basofilie genoemd, telt volgens een overzichtsartikel mee als diagnostisch criterium voor chronische myeloïde leukemie, een bloedkanker die uitgaat van het beenmerg. Een overzichtsartikel in Mayo Clinic Proceedings noemt basofilie in het bloed een uiterst zeldzame aandoening die doet denken aan chronische basofiele leukemie. Volgens datzelfde artikel vraagt zo'n bevinding om beenmergonderzoek en snel overleg met een hematoloog, een specialist in bloedziekten.

Raadpleeg een arts bij een verhoogd aantal, ook als u geen klachten hebt.

Basofielen: oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

  • Corticosteroïden

    Een daling van het aantal basofielen wordt consequent gezien na toediening van corticosteroïden.

  • Actieve chronische netelroos

    Bij chronische netelroos is het aantal basofielen verlaagd tijdens actieve periodes, en het herstelt als de netelroos onder controle is.

  • Actieve lupus (SLE)

    Bij actieve lupus (SLE), een auto-immuunziekte, is een laag aantal basofielen volgens een overzichtsartikel een kenmerk.

Wat de waarde verhoogt

  • Allergie

    Volgens een Amerikaans overzichtsartikel kan een verhoogd aantal basofielen voorkomen bij allergische aandoeningen, al is een verhoging zonder andere afwijkingen zeldzaam.

  • Ontstekingsaandoeningen

    Bij ontstekingsaandoeningen kan het aantal basofielen volgens een Amerikaans overzichtsartikel verhoogd zijn, al is een losse verhoging zeldzaam.

  • Leukemie

    Een verhoogd aantal basofielen kan volgens de NVKC het gevolg zijn van sommige vormen van leukemie, zoals chronische en acute myeloïde leukemie, vaak samen met meer eosinofielen.

  • Giftige stoffen

    Na blootstelling aan giftige stoffen kan het aantal basofielen in het bloed volgens de NVKC verhoogd zijn.

  • Bestraling

    Na blootstelling aan bestraling kan het aantal basofielen in het bloed volgens de NVKC verhoogd zijn.

Basofielen: leefstijl en deze waarde

Lees een verhoogd aantal basofielen samen met de rest van de leukocytendifferentiatie, de verdeling van de witte bloedcellen over vijf soorten, en met de leukocyten.

Let daarbij op de eosinofielen, een andere soort witte bloedcel: volgens de NVKC is bij leukemie met een verhoogd aantal basofielen vaak ook het aantal eosinofielen verhoogd.

Basofielen: veelgestelde vragen

Wat betekent een te hoog aantal basofielen?

Een te hoog aantal basofielen heet basofilie en kan passen bij myeloïde neoplasieën, vormen van bloedkanker die uitgaan van het beenmerg, zoals chronische myeloïde leukemie, maar ook bij allergische en ontstekingsaandoeningen. Zonder andere afwijkingen is het volgens een Amerikaans overzichtsartikel zeldzaam; bespreek een verhoging met een arts.

Hoe hoog mogen basofielen zijn?

Basofielen mogen bij Star-SHL tot 0,15 × 10^9/l zijn; Unilabs vanaf 15 jaar, Certe voor volwassenen en Diagnostiek voor U zonder vermelde leeftijd hanteren 0,2 × 10^9/l.

Wijzen verhoogde basofielen op leukemie?

Verhoogde basofielen kunnen volgens de NVKC het gevolg zijn van verschillende soorten leukemie, en bij chronische myeloïde leukemie horen ze tot de criteria voor de diagnose. Een verhoogd aantal kan ook bij allergie of ontsteking voorkomen, dus laat het hele bloedbeeld door een arts beoordelen.

Basofielen: bronnen

  1. Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde. Basofiele granulocyten. "Normaal bedraagt het percentage basofiele granulocyten slechts 0% -2% van het totaal aantal witte bloedcellen. Dit komt overeen met een hoeveelheid van 0 - 0,2x10ˆ9 cellen per liter." De bron maakt geen onderscheid tussen mannen en vrouwen en geeft geen leeftijdsindeling. Geraadpleegd 14 augustus 2026. (opgehaald 2026) allesovertesten.nl
  2. Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
  3. Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
  4. Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
  5. Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
  6. Shah H, Eisenbarth S, Tormey CA, Siddon AJ. Behind the scenes with basophils: an emerging therapeutic target. Immunother Adv 2021;1(1):ltab008 (opgehaald 2026) pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Riley LK, Rupert J. Evaluation of Patients with Leukocytosis. Am Fam Physician 2015;92(11):1004-1011 (opgehaald 2026) aafp.org
  8. NVKC, Alles over testen: Basofiele granulocyten, allesovertesten.nl, geraadpleegd 2026-10-07 (opgehaald 2026) allesovertesten.nl

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

Gezondheidscheck

Uitgebreide Gezondheidscheck

Ons breedste panel: CBC, schildklier, vitaminen, lipiden, lever, nieren en HbA1c.

HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Triglyceriden Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Vrij T4 (Thyroxine) LDL Cholesterol Leverfunctietest Vitamine B12 Vitamine D (25-OH) Vrij T3 (Trijodothyronine) Ferritine HDL Cholesterol Klein Bloedbeeld LDL/HDL-ratio
€259,-

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad